Od dawna chodziło mi po głowie, żeby spróbować gruzińskich win produkowanych klasyczną metodą*. Słyszałem o nich mnóstwo dobrego, ale w Polsce trudno trafić na naprawdę ciekawe butelki, szczególnie jeśli chodzi o wina pomarańczowe. Kiedy w końcu udało mi się je zamówić, stwierdziłem, że to idealny moment, żeby podzielić się tym doświadczeniem na blogu. Temat jest fascynujący, bo Gruzja to nie tylko historia wina sięgająca kilku tysięcy lat, ale też różnorodność stylów, której nie spotyka się nigdzie indziej.

Do degustacji wybrałem 6 win:

• DoReMi Mtsvane (მწვანე) 2020
• Solomnishvili Winery #22 Saperavi 2017
• Makaridze Winery Tsolikouri 2020
• Tevza 'Crazy Amber' Goruli Mtsvane 2019
• Binekhi Saperavi 2017
• Papari Valley 3 Qvevri Terraces Chinuri - Rkatsiteli 2020

Wino 1 - DoReMi Mtsvane (2020)

DoReMi to rzemieślnicza winiarnia tworząca autentyczne gruzińskie wina. Położona we wsi Ozhii, zaledwie 90 kilometrów od Tbilisi, w regionie Kakheti. Została założona w 2014 roku przez Giorgi Tsirghvava i Mamuka Tsiklauri. Rocznie powstaje ok. 20 000 butelek. Wina DoReMi można podzielić na dwie główne grupy:

1. Wina z regionu Kakheti
2. Wina z regionów śródlądowych: Kartli i Imereti

Wszystkie wina Do Re Mi są produkowane w qvevri, w których fermentacji i dojrzewaniu towarzyszy 6-miesięczna maceracja, przy użyciu dzikich drożdży. Wina są niefiltorawe.

Szczep: 100% Mtsvane.

Wino 2 - Papari Valley 3 Qvevri Terraces Chinuri - Rkatsiteli (2020)

Papari Valley to niewielka, rzemieślnicza winiarnia, położona na zboczach gór Gombori, z widokiem na Północny Kaukaz. Została założona w 2004 roku przez Nukri Kurdadze, byłego fizyka i przedstawiciela branży winiarskiej, który po latach pracy za granicą wrócił do Gruzji, aby stworzyć własne wino. Winnica prowadzi działalność na obszarze niecałych 10 hektarów. Uprawia się tu głównie lokalne odmiany: w 80% Sapevari i w 20% Rkatstiteli. Papari Valley przez długi czas funkcjonowała wyłącznie jako rodzinna mikrowinnica. Dopiero w 2015 roku po raz pierszy wina zostały zapezentowane na rynku.

Wina produkowane są metodą Kachetyjska, czyli fermentacja i dojrzewanie winogron odbywa się w qvevri.

Winiarnia stosuje tarasowy system qvevri, dzięki któremu wino przemieszcza się grawitacyjnie między naczyniami bez użycia pomp.

Logo przedstawiające konia (lub motyw końskiej grzywy) ma swoje źródło w samej nazwie winnicy: "Papari" po gruzińsku oznacza "końską grzywę", nazwa nawiązuje do falujących wzgórz doliny, przypominających grzywę konia. Logo zostało namalowane przez Sandro Kurdadze, syna założyciela, gdy miał zaledwie 7 lat!

Szczep: Chinuri i Rkatsiteli w różnych proporcjach.

Wino 3 - Tevza 'Crazy Amber' Goruli Mtsvane (2019)

Tevza to nowoczesna mikro-winiarnia, położona w Saguramo, w regionie Kartlia (okolice Mcchety, niedaleko Tbilisi). Kartlia jest mniej znana niż Kachetia, ale wina z tego regionu są często lżejsze i bardziej „dzikie” w stylu. Winnica została założona w 2018 roku przez Goga Tevzadze - enologa, który sudiował w Gruzji i w USA (m.in. w Kalifornii). Na początku była to domowa produkcja wina. Rocznie powstaje tylko kilka tysięcy butelek.Tevza skupia się na lokalnych szczepach Kartli: Shavkapito, Tavkveri, Chinuri, Goruli Mtsvane.

Wszystkie wina są produkowane w qvevri.

Nazwa "TEVZA" pochodzi od nazwiska właściciela, ale jednocześnie jest to akronim: "karTli rEd qVevri craZy Alive" (czerwone wina) albo "karTli GEorgian qVevri craZy Amber" (pomarańczowe wina).

Szczep: 100% Goruli Mtsvane.

Wino 4 - Makaridze Winery Tsolikouri (2020)

Makaridze Winery to niewielka, rodzinna winiarnia, położona wmiejscowości Terjola regionu Imeretia, reprezentująca nurt win naturalnych i tradycyjnych metod produkcji. Winnica działa od ok. 5 pokoleń a produkcja komercyjna została rozwinięta dopiero w ostatnich latach przez obecne pokolenie. Właścicielami są Gogita i Keto Makaridze, to oni przekształcili rodzinne gospodarstwo w nowoczesną (ale nadal naturalną) mikro-winnicę. Rocznie produkuje się ok. 6000-8000 butelek. Działalność jest prowadzona na ok. 3,5 ha, a typowe odmiany to: Tsitska, Tsolikouri,Otskhanuri Sapere, Aladasturi.

Winiarnia jest jedną z pionierów ruchu naturalnego winiarstwa w Gruzji, używa tradycyjną metodę produkcji wina w qvevri.

Szczep: 100% Tsolikouri.

Wino 5 - Solomnishvili Winery #22 Saperavi (2017)

Solomnishvili Winery to kameralna, rodzinna winiarnia położona w Telavi, region Kakheti. Obecnie to nowoczesna, autorska mikro-winnica, stworzona przez Giorgi Solomnishvili, który pracował jako główny enolog w dużej winiarni. Produkcja jest niewielka, rocznie powstaje ok. 20 000-25 000 butelek. Winnica skupia się głównie na szczepie Saperavi. Używana jest tradycyjna metoa produkcji wina w qvevri w połączeniu z klasycznym starzeniem w beczce z dębu francuskiego.

Właściciel traktuje wino jako formę komunikacji i ekspresji, a każde wino jest dedykowane konkretnej idei lub osobie.

Szczep: 100% Saperavi.

Wino 6 - Binekhi Saperavi (2017)

Binekhi Winery to jedna z bardziej znanych współczesnych winiarni z Zahesi (okolice Tbilisi). Winnica została założona w 1995 roku przez Givi Gigineishvili, ale jako marka Binekhi funkcjonuje w od 2017 roku (rebranding). Roczna produkcja wynosi ok. 300 000 butelek, z czego duża część powstaje z lokalnych, autochtonicznych odmian winogron: Saperavi, Rkatsiteli, Kisi, Ojaleshi, Tsolikouri. Firma posiada ok. 90 ha ziemi.

Nie jest to ani czyste "natural wine",ani masowa produkcja, raczej hybryda: nowoczesne technologie (w 2023 roku został ukończony nowy kompleks winiarski z laboratorium) i tradycyjnie metody (fermentacja w qvevri).

Szczep: 100% Saperavi.